Khơi thông nguồn lực tư nhân, chuyên nghiệp hóa nhân lực phi y tế và kiến tạo hệ sinh thái Kinh tế Bạc bền vững

HỒ CHÍ MINH, ngày 06 tháng 08 năm 2026 — Hôm nay, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam – Chi nhánh khu vực TP. Hồ Chí Minh (VCCI-HCM) với sự hỗ trợ từ Sáng kiến Đầu tư cho Phụ nữ (Investing in Women – IW, một sáng kiến của Chính phủ Australia) đã tổ chức “Diễn đàn về Kinh tế Chăm sóc và Phát triển ngành Chăm sóc người cao tuổi tại Việt Nam”. Sự kiện quy tụ các đại biểu đến từ Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội, các Bộ, ngành Y tế, Giáo dục và Đào tạo, chính quyền địa phương, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, doanh nghiệp, viện dưỡng lão cùng các chuyên gia phát triển quốc tế. Diễn đàn tạo nên một không gian đối thoại công – tư cởi mở, xoay quanh hai trụ cột cốt lõi: Biến áp lực già hóa thành cơ hội “Kinh tế Bạc” và Tháo gỡ nút thắt pháp lý cho lực lượng Nhân viên chăm sóc người cao tuổi phi y tế.

Đón đầu cửa sổ chính sách và cơ hội từ Kinh tế Bạc tại Việt Nam

Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số với tốc độ thuộc nhóm nhanh nhất thế giới, tạo ra một nghịch lý phát triển đặc thù khi tốc độ già hóa chạy đua với tốc độ tăng trưởng kinh tế. Theo Dự báo dân số Việt Nam 2024–2074 (Cục Thống kê & UNFPA, 2025), đến năm 2034, Việt Nam sẽ chính thức trở thành quốc gia có dân số già (14% dân số từ 65 tuổi trở lên). Việc nhóm người từ 80 tuổi trở lên dự báo tăng gấp ba vào năm 2050 đang đặt hệ thống an sinh và các gia đình trước một áp lực chưa từng có. Đáng ngại hơn, dù tuổi thọ người Việt đã tăng cao (74,7 tuổi), nhưng khoảng thời gian sống khỏe mạnh lại ngắn (65,4 tuổi), khiến mỗi người già phải đối mặt với gần 10 năm suy giảm sức khỏe.

Tuy nhiên, Diễn đàn đã đem đến một góc nhìn hoàn toàn mới: Già hóa dân số không phải là “gánh nặng” tiêu tốn ngân sách, mà là một thị trường dịch vụ giàu tiềm năng (Kinh tế Bạc) cần được kích hoạt. Trên thế giới, thị trường này ước tính lên tới hơn 4.000 tỷ USD vào năm 2026. Để chuyển hóa áp lực thành động lực, Việt Nam đã khẩn trương đặt nền móng thể chế bằng một hệ thống văn bản pháp lý đồng bộ. Tinh thần chỉ đạo cốt lõi từ Nghị quyết số 42-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về nâng cao chất lượng chính sách xã hội và đảm bảo an sinh cho người cao tuổi đã được thể chế hóa qua Luật Dân số 2025, Nghị định 168/2026/NĐ-CP về chăm sóc người cao tuổi tại nhà và cộng đồng, Quyết định 1116/QĐ-TTg về chăm sóc toàn diện vượt ra ngoài phạm vi chăm sóc y tế, Nghị quyết 72-NQ/TW về thu hút nguồn lực tư nhân, và đặc biệt là Quyết định 383/QĐ-TTg — văn bản đầu tiên chính thức đưa thuật ngữ “Kinh tế Bạc” vào hệ thống chính sách Việt Nam.

Tháo gỡ nút thắt thể chế và chuyên nghiệp hóa nhân lực chăm sóc

Tại Diễn đàn, các đại biểu và chuyên gia tập trung bóc tách hai nhóm giải pháp cốt lõi để thúc đẩy ngành dịch vụ chăm sóc người cao tuổi. Nhóm giải pháp thứ nhất tập trung vào việc đẩy lùi các rào cản thể chế và khơi thông dòng vốn tư nhân cũng như đầu tư quốc tế. Ở góc độ thể chế và đầu tư, dù hành lang pháp lý đã mở nhưng rào cản lớn nhất hiện nay vẫn là sự thiếu hụt các cơ chế cụ thể về tài chính, đất đai, thủ tục cấp phép và tín dụng ưu đãi. Để khơi thông dòng vốn tư nhân và thu hút các quỹ đầu tư quốc tế, đại diện đến từ các cơ quan Quốc hội, chuyên gia kinh tế và doanh nghiệp nhấn mạnh yêu cầu tăng cường giám sát thi hành Luật Dân số 2025, thực thi tinh thần Nghị quyết 42-NQ/TW, đồng thời nhân rộng các mô hình chăm sóc bán trú phù hợp với thực tiễn địa phương. Chia sẻ kinh nghiệm quốc tế, chuyên gia Nhật Bản Osamu Nimonjiya từ Asian Human Power Networks đề xuất mô hình “Phần cứng Việt Nam + Phần mềm Nhật Bản” nhằm xây dựng Hệ thống Chăm sóc Tổng hợp Cộng đồng, hướng tới mục tiêu cốt lõi là hỗ trợ tự lập và bảo vệ phẩm giá cho người cao tuổi.

Diễn đàn cũng thảo luận về nhóm giải pháp thứ hai về chuyên nghiệp hóa nguồn nhân lực chăm sóc phi y tế, một yếu tố then chốt quyết định chất lượng dịch vụ. Công việc chăm sóc người cao tuổi phi y tế hiện tại chưa có mã ngành nghề và khung tiêu chuẩn năng lực quốc gia. Do chưa được công nhận danh xưng chính thức, người làm công việc này bị coi là lao động phi chính thức, các trường không thể cấp bằng, còn doanh nghiệp thì e ngại không dám mở rộng quy mô kinh doanh do không tuyển được lao động chất lượng. Nhằm giải bài toán này, GRACE – Chương trình Phát triển nguồn nhân lực chăm sóc người cao tuổi hướng tới bình đẳng giới do VCCI-HCM thực hiện với sự hỗ trợ từ IW đã cung cấp bộ bằng chứng thực chứng thuyết phục. Thông qua mô hình vi bằng (micro-credentials), dự án đào tạo thành công 29 giảng viên nguồn chuẩn Australia. Dự án cũng chuẩn hóa năng lực cho 206 học viên, giúp nâng chỉ số tự tin làm nghề từ 2,42 lên 4,04/5. Tác động này không chỉ giải quyết bài toán thiếu hụt nhân sự mà còn hỗ trợ giảm trách nhiệm chăm sóc không lương mà đa phần phụ nữ phải đảm nhận, biến công việc vốn bị coi là không cần kỹ năng thành một nghề nghiệp có kỹ năng, được trân trọng và được trả công xứng đáng, phù hợp cho tất cả mọi người. Đây chính là cơ sở thực tiễn để VCCI-HCM gửi đề xuất tới Bộ Giáo dục & Đào tạo chính thức ban hành Mã nghề quốc gia cho nghề này, tạo tiền đề chuẩn hóa nguồn nhân lực trên toàn quốc.

Nhấn mạnh tính cấp bách của việc hoàn thiện thể chế tại Diễn đàn, Bà Bùi Thị Ninh – Phó Giám đốc Liên đoàn Thương mại & Công nghiệp Việt Nam, chi nhánh khu vực TP. HCM (VCCI-HCM) khẳng định: “Khái niệm Kinh tế Bạc đánh dấu sự chuyển đổi tư duy quan trọng: Già hóa dân số không phải là gánh nặng mà là một thị trường mới, một động lực tăng trưởng mới. Với Việt Nam, Kinh tế Bạc mở ra hai cơ hội song hành: mở rộng thị trường cho doanh nghiệp trong lĩnh vực dịch vụ chăm sóc thâm dụng lao động, đồng thời tạo việc làm bền vững và chất lượng, hỗ trợ phụ nữ cân bằng thời gian giữa trách nhiệm chăm sóc và các cơ hội kinh tế, khi họ được tiếp cận các dịch vụ chăm sóc chuyên nghiệp. Việt Nam đã xây dựng một nền tảng chính sách để phát triển Nền kinh tế bạc cũng như một hệ thống chăm sóc người cao tuổi toàn diện, như Luật Dân số 2025, Nghị định 168/2026/NĐ-CP và Quyết định 1116/QĐ-TTg, đây chính là bệ phóng quan trọng mở đường cho tư duy lấy người cao tuổi làm trung tâm. Từ đòn bẩy thể chế này, VCCI kỳ vọng trong 5 đến 10 năm tới sẽ cùng các bên liên quan kiến tạo một hệ sinh thái Kinh tế Bạc vận hành trên 3 trụ cột: Lực lượng lao động chăm sóc được chuẩn hóa mã nghề; Thị trường dịch vụ chăm sóc tư nhân phát triển đa dạng, chất lượng; và Cơ chế hợp tác công – tư hiệu quả. Chuyên nghiệp hóa nghề chăm sóc không chỉ giải quyết bài toán kinh tế và cung – cầu lao động, mà còn là khoản đầu tư chiến lược cho bình đẳng giới và an sinh xã hội bền vững.”

Khẳng định cam kết đồng hành từ Australia trong việc hỗ trợ Việt Nam củng cố nền kinh tế chăm sóc, Bà Kate Wallace – Tổng Lãnh sự Australia tại Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu: “Khi công việc chăm sóc được công nhận và trân trọng, tất cả chúng ta đều được hưởng lợi. Thông qua việc đầu tư vào đội ngũ nhân viên chăm sóc phi y tế chuyên nghiệp, chúng ta có thể nâng cao chất lượng cuộc sống của người cao tuổi, tạo ra các việc làm có chất lượng và hỗ trợ phụ nữ cân bằng lại trách nhiệm chăm sóc. Australia tự hào đồng hành cùng Việt Nam trên hành trình này thông qua dự án GRACE, nơi chúng tôi đóng góp vào những nỗ lực của Việt Nam nhằm xây dựng một ngành chăm sóc người cao tuổi chuyên nghiệp, bao trùm và bền vững.”

Diễn đàn khép lại với sự đồng thuận cao về Lộ trình hành động 2026–2030, hướng tới thiết lập khung pháp lý mã nghề Nhân viên chăm sóc người cao tuổi phi y tế (NMC), thí điểm đào tạo theo mô hình vi bằng (micro-credentials), chuẩn hóa chất lượng và nhân rộng mô hình kết nối cung – cầu lao động. Khẳng định tại lễ bế mạc, đại diện VCCI-HCM cam kết sẽ tiếp tục đồng hành cùng Chính phủ và cộng đồng doanh nghiệp để chuyển hóa các khuyến nghị chính sách thành hành động thực tế, đưa Kinh tế Bạc trở thành trụ cột phát triển bền vững và nhân văn của Việt Nam.

Thông tin liên hệ Báo chí:

Văn phòng VCCI-HCM: 171 Võ Thị Sáu, Phường Xuân Hòa, TP. Hồ Chí Minh

Tel: 0906821203 (Ms. Phương Thảo)           

Email : phuongthao@vcci-hcm.org.vn 

FORUM ON THE CARE ECONOMY AND THE DEVELOPMENT OF VIETNAM’S AGED CARE SECTOR

Unlocking private sector resources, professionalising the non-medical care workforce, and building a sustainable Silver Economy ecosystem

HO CHI MINH CITY, 6 August, 2026 — Today, the Vietnam Chamber of Commerce and Industry – Ho Chi Minh City Regional Branch (VCCI-HCM), with support from Investing in Women (IW), an initiative of the Australian Government, held the “Forum on the Care Economy and the Development of Vietnam’s Aged Care Sector.” The event brought together delegates from the National Assembly’s Committee for People’s Aspirations and Supervision, the ministries responsible for health and education and training, local government agencies, vocational education and training institutions, businesses, aged care facilities, and international development experts. The Forum provided an open platform for public–private dialogue built around two core pillars: turning the pressures of population ageing into opportunities offered by the Silver Economy, and removing legal bottlenecks facing the non-medical aged care workforce.

Seizing the policy window and opportunities arising from Vietnam’s Silver Economy

Vietnam is entering a phase of population ageing at one of the fastest rates in the world, creating a distinctive development challenge as the pace of population ageing is outstripping the pace of economic development. According to the Vietnam Population Projections 2024–2074 (National Statistics Office and UNFPA, 2025), by 2034 Vietnam will officially become an aged society, with 14% of its population aged 65 or above. The population aged 80 and above is projected to triple by 2050, placing unprecedented pressure on the social security system and families. More concerning still, although life expectancy in Vietnam has risen to 74.7 years, healthy life expectancy remains at 65.4 years, leaving older persons facing nearly 10 years of declining health.

However, the Forum offered a new perspective: population ageing should not be viewed solely as a fiscal burden, but also as a service market with significant untapped potential—the Silver Economy. Globally, this market is estimated to be worth more than USD 4 trillion by 2026. To turn this pressure into an opportunity, Vietnam has moved swiftly to lay an institutional foundation through a coherent body of legal instruments. The core direction set out in the Party’s Resolution No. 42-NQ/TW of the Central Executive Committee of the Vietnam Communist Party on the continued renovation and enhancement of the quality of social policies, including social security for older persons, has been institutionalized through the 2025 Law on Population; Decree No. 168/2026/ND-CP on strengthening home-based and community-based care; Decision No. 1116/QD-TTg on comprehensive care beyond medical services; Resolution No. 72-NQ/TW on mobilising private-sector resources; and, notably, Decision No. 383/QD-TTg, the first legal instrument to formally introduce the term “Silver Economy” into Vietnam’s legal framework.

 Removing institutional bottlenecks and professionalising the care workforce

At the Forum, delegates and experts focused on two key groups of solutions to advance the aged care services sector. The first group of solutions focuses on removing institutional barriers and unlocking private capital as well as international investment. First, from an institutional and investment perspective, while the enabling legal framework is taking shape, major barriers remain, including the lack of specific mechanisms relating to finance, land, licensing procedures, and preferential credit. To unlock private capital and attract international investment funds, representatives of National Assembly bodies, economic experts, and businesses stressed the need to strengthen the implementation of the 2025 Law on Population, the Resolution No. 42-NQ/TW, as well as scale up community-based and day-care models suited to local contexts. Drawing on international experience, Japanese expert Mr. Osamu Nimonjiya from Asian Human Power Networks proposed a “Vietnamese Hardware + Japanese Software” model for building an Integrated Community Care System, with the core aim of supporting independence and protecting the dignity of older persons.

The Forum also discussed a second group of solution on professionalising the non-medical aged care workforce as a critical factor in determining service quality. The occupation of non-medical aged care worker still lacks formal recognition, a national occupational code, and a national competency standards framework. As a result, caregivers are often treated as part of the informal workforce, training institutions cannot issue appropriate occupational qualifications, and businesses remain reluctant to expand operations as they are unable to find qualified employees. To help address this issue, GRACE (Gender-Responsive Innovations for Equitable Aged Care) Project, implemented by VCCI-HCM with support from IW—has produced a compelling body of practical evidence. Through a micro-credential model, the project successfully trained 29 trainers using Australian-standard training approaches. The project also standardised the competencies of 206 learners, increasing their occupational confidence score from 2.42 to 4.04 out of 5. This impact not only helps address workforce shortages but also contributes to reducing the disproportionate responsibility of unpaid care work borne by women, transforming care work – long regarded as unskilled – into a recognised, skilled, and fairly-remunerated profession for everyone. This evidence provided the basis for VCCI-HCM to propose that the Ministry of Education and Training consider formally recognising the occupation and introducing a national occupational code, enabling workforce standardization nationwide.

Underscoring the urgency of completing the institutional framework, Ms. Bui Thi Ninh, Deputy General Director of the Vietnam Chamber of Commerce and Industry – Ho Chi Minh City Regional Branch (VCCI-HCM), stated: “The concept of the Silver Economy marks an important shift in mindset: population ageing is not a burden but a new market and a new driver of growth. For Vietnam, the Silver Economy opens up two parallel opportunities: expanding the market for businesses in labor-intensive care services, creating sustainable and quality jobs, and supporting women in rebalancing unpaid care and economic opportunities, when they have access to professional care services. Vietnam has built an enabling policy foundation for the Silver Economy and a comprehensive aged care system through the 2025 Law on Population, Decree No. 168/2026/ND-CP, and Decision No. 1116/QD-TTg, providing an important launchpad for an older-person-centered approach. Building on this institutional foundation, VCCI expects to work with stakeholders over the next five to ten years to build a Silver Economy ecosystem based on three pillars: a care workforce supported by standardized occupational codes; a diverse, high-quality private care services market; and effective public–private cooperation mechanisms. Professionalising care work not only addresses economic and labour supply-and-demand challenges, but also represents a strategic investment in gender equality and sustainable social protection.”

Reaffirming the Australian Government’s commitment to working with Vietnam in strengthening the care economy, Ms. Kate Wallace, Australian Consul General in Ho Chi Minh City, remarked: “When care work is recognised and valued, everyone benefits. By investing in a professional non-medical caregiving workforce, we can improve the wellbeing of older persons, create quality jobs, and support women in rebalancing care responsibilities. Australia is proud to support Vietnam in this journey through the GRACE project, where we contribute to Vietnam’s efforts to build a professional, inclusive, and sustainable aged care sector.”

The Forum concluded with strong consensus on a 2026–2030 Action Roadmap aimed at establishing a legal framework and occupational code for the non-medical care (NMC) workforce, piloting training under the micro-credential model, standardizing quality, and scaling up models that connect labour supply and demand. At the closing ceremony, the representatives of VCCI-HCM affirmed their commitment to continue working with the Government and the business community to turn policy recommendations into concrete action, helping establish the Silver Economy as a pillar of sustainable, inclusive and people-centred development in Vietnam.

Media Contact

VCCI-HCM Office
171 Vo Thi Sau Street, Xuan Hoa Ward, Ho Chi Minh City

Tel: +84 906 821 203 (Ms. Phuong Thao)
Email: phuongthao@vcci-hcm.org.vn